08
ΦΕΒ

Φέρνουν νέες αυξήσεις τα ευρωπαϊκά stress tests


ΤΟΥ ΝΩΝΤΑ ΧΑΛΔΟΥΠΗ
(nontas71@gmail.com)

*Αναδημοσίευση από την εφημερίδα ΧΡΗΜΑ ΤΡΙΤΗ

Όλο και πιθανότερη είναι πλέον η κατακόρυφη αύξηση του συντελεστή δυσκολίας των επόμενων ευρωπαϊκών τεστ αντοχής, μετά και τη δέσμευση των ηγετών της Ευρώπης για «φιλόδοξα» stress tests και άμεση ενίσχυση των κεφαλαίων των τραπεζών που θα βρεθούν «ασθενείς».

Οι εκτιμήσεις για επικείμενες αυξήσεις κεφαλαίου, κυρίως από τις δύο κορυφαίες ιδιωτικές τράπεζες, Alpha και Eurobank, υποχρεώνουν τους τραπεζίτες να παίζουν στο Χ.Α. ένα ιδιότυπο παιχνίδι «ποντικού και γάτας», καθώς στην πρώτη σχετική φήμη που κυκλοφορεί στην αγορά οι κερδοσκόποι του Λονδίνου είναι έτοιμοι να αντιδράσουν με καταιγιστική υποτιμητική κερδοσκοπία στις τραπεζικές μετοχές.

Το κλίμα στην Ευρώπη, παρότι σε γενικές γραμμές χαρακτηρίζεται ως ευνοϊκό για τις ελληνικές τράπεζες, αφού απομακρύνονται οι φόβοι για την πρώτη χρεοκοπία στην Eυρωζώνη, δεν παύει να κρύβει αρκετές «παγίδες», που κρατούν τους τραπεζίτες σε εγρήγορση και διατηρούν τις υποψίες της αγοράς, ότι η αύξηση κεφαλαίου της Marfin Popular Bank, που ολοκληρώνεται τις επόμενες ημέρες, δεν θα είναι η τελευταία αυτού του γύρου ενίσχυσης των τραπεζικών κεφαλαίων:

-Οι συνθήκες εποπτείας της κεφαλαιακής επάρκειας των τραπεζών φαίνεται ότι θα γίνουν πολύ αυστηρότερες μέσα στο πρώτο εξάμηνο. Ήδη οι Ευρωπαίοι ηγέτες «άναψαν πράσινο» την Παρασκευή για «φιλόδοξα τεστ αντοχής», όπως αναφέρεται στο κείμενο του κοινού ανακοινωθέντος της Συνόδου Κορυφής, υπογραμμίζοντας ταυτόχρονα τη δέσμευσή τους για ενίσχυση των κεφαλαίων όσων τραπεζών δεν καταφέρουν να «περάσουν τον πήχη».

-Ο σοβαρότερος κίνδυνος για τις ελληνικές τράπεζες στο πλαίσιο των επόμενων ελέγχων, που προετοιμάζονται εντατικά αυτή την περίοδο, είναι να μετρηθούν για πρώτη φορά και οι αντοχές τους σε ενδεχόμενο «κούρεμα» του ελληνικού χρέους. Ο αρμόδιος επίτροπος Μισέλ Μπαρνιέ , μετά τη συνεδρίαση του Ecofin, όπου είχαν συζητηθεί τα προσεχή τεστ, είχε τονίσει ότι «χρειαζόμαστε πιο αυστηρούς και πιο αξιόπιστους ελέγχους. Υπήρξε γενική συμφωνία, ότι οι έλεγχοι θα πρέπει να χαρακτηρίζονται από πλήρη διαφάνεια και ότι θα πρέπει να ληφθεί υπόψη ο κίνδυνος των κρατικών χρεών». Αν επαληθευθεί αυτό το σενάριο, οι ελληνικές τράπεζες θα έχουν στην πλειονότητά τους μεγάλη δυσκολία να ξεπεράσουν τον πήχη του ελάχιστου δείκτη κεφαλαιακής επάρκειας (tier 1), καθώς διατηρούν χαρτοφυλάκια ομολόγων άνω των 50 δισ. ευρώ, τα οποία θα πρέπει να «κουρευτούν» με βάση τις τρέχουσες τιμές τους στην αγορά, δηλαδή κατά περίπου 25-30%. Επιπλέον, για τις ελληνικές τράπεζες είναι ζητούμενο αν θα διεξαχθούν έλεγχοι και στη ρευστότητα, καθώς είναι γνωστό ότι μετά τις ιρλανδικές έχουν τη μεγαλύτερη εξάρτηση από το δανεισμό της ΕΚΤ .

-Παρότι αρκετοί αναλυτές, όπως ο Βόλφγκανγκ Μουντσάου των “Financial Times”, αμφισβητούν ότι οι ευρωπαϊκές αρχές θα έχουν την τόλμη να ελέγξουν εξονυχιστικά την κεφαλαιακή επάρκεια των τραπεζών, γεγονός είναι ότι έχουν αυξηθεί κατακόρυφα οι πιέσεις στις πολιτικές ηγεσίες για αποτελεσματική αντιμετώπιση του προβλήματος των «σκελετών στις ντουλάπες» του ευρωπαϊκού τραπεζικού συστήματος, καθώς ήδη στο παθητικό της ευρωζώνης καταγράφεται η πρώτη ουσιαστική κατάρρευση ενός από τα τραπεζικά συστήματα των χωρών-μελών. Στην Ιρλανδία , τον Δεκέμβριο χάθηκαν περισσότερα από 40 δισ. ευρώ καταθέσεων, ανεβάζοντας στα 110 δισ. ευρώ τις συνολικές απώλειες του 2010 και μετατρέποντας τις ιρλανδικές τράπεζες σε… φαντάσματα. Οι Ευρωπαίοι ηγέτες απεύχονται την επανάληψη τέτοιας κατάρρευσης, γι’ αυτό και στην Ισπανία ελήφθησαν κατεπείγοντα μέτρα υποχρεωτικής αύξησης κεφαλαίων των περιφερειακών τραπεζών, που είναι οι επόμενες υποψήφιες για κατάρρευση στην Ευρωζώνη .

-Η διάβρωση της εμπιστοσύνης στις ευρωπαϊκές τράπεζες είναι ένα εξόχως επικίνδυνο φαινόμενο, που μπορεί να φέρει την αποσταθεροποίηση του ευρώ από μια διαφορετική «πόρτα», όχι δηλαδή εξαιτίας των προβλημάτων των κρατών. Μελέτη του Council of Foreign Relations δείχνει, ότι όσο αυξάνονται οι ανησυχίες των αγορών για κατάρρευση κρατών, τόσο πιο μεγάλος είναι ο κίνδυνος μαζικής απόσυρσης καταθέσεων από τις τράπεζες και καταγράφει ως σημείο πέραν του οποίου εμφανίζονται σοβαροί κίνδυνοι την αύξηση του κόστους ασφάλισης ομολόγων πέραν των 300 μονάδων βάσης. Στα σύγχρονα τραπεζικά συστήματα, όπως αποδείχθηκε στην Ιρλανδία και, νωρίτερα, σε τράπεζες της Βρετανίας, η φυγή των καταθετών μπορεί να γίνει αθόρυβα και σε μικρό χρόνο, αφού πλέον τεράστια ποσά καταθέσεων κινούνται με το πάτημα ενός πλήκτρου υπολογιστή από τους treasurer των μεγάλων επιχειρήσεων.

Κερδοσκόποι έτοιμοι για επίθεση…

Σε αυτό το κλίμα, οι ελληνικές τράπεζες θεωρείται βέβαιο ότι θα χρειασθούν ακόμη μεγαλύτερα αποθέματα κεφαλαίων, για να διατηρήσουν τη σταθερότητά τους σε δύσκολες συνθήκες και να παραμείνουν ασφαλείς, ακόμη και σε ενδεχόμενο αναδιάρθρωσης του ελληνικού χρέους. Πρέπει να σημειωθεί, ότι και η «ήπια» εκδοχή της αναδιάρθρωσης, με εθελοντική επιμήκυνση, αλλάζει την καθαρή παρούσα αξία των ομολόγων που έχουν στην κατοχή τους οι τράπεζες και, παρότι δεν έχει τις ίδιες συνέπειες με μια «σκληρή» εκδοχή αναδιάρθρωσης, δεν παύει να θεωρείται επιβαρυντική για τους τραπεζικούς ισολογισμούς.

Στην αγορά εκτιμούν, ότι μετά και την ολοκλήρωση των αυξήσεων της Τράπεζας Πειραιώς και της Marfin Popular Bank, που αναμένεται τις επόμενες ημέρες, σειρά θα έχουν οι δύο κορυφαίες ιδιωτικές τράπεζες. Οι διοικήσεις της Alpha και της Eurobank έχουν επιδιώξει να αποφύγουν κάθε συζήτηση για αύξηση κεφαλαίου, γνωρίζοντας ότι θα επιβαρύνει τις μετοχές τους, αλλά εκτιμάται ότι σε κάθε περίπτωση θα χρειασθούν τουλάχιστον 1 δισ. ευρώ η κάθε τράπεζα μέσα στο 2011. Ακόμη και στην καλύτερη περίπτωση για την εξέλιξη της κρίσης, οι δύο τράπεζες θα πρέπει να επιστρέψουν στο Δημόσιο τις ενισχύσεις που έχουν λάβει (περίπου 1 δισ. ευρώ η καθεμιά), αλλιώς δεν θα μπορούν να μετάσχουν από θέση ισχύος στην επόμενη φάση αναδιάρθρωσης του συστήματος με εξαγορές και συγχωνεύσεις .

Η διοίκηση της Alpha, την περασμένη Παρασκευή, βρέθηκε αντιμέτωπη με τη διαρροή στην αγορά της φήμης, ότι σχεδιάζει αύξηση 1,6 δισ. ευρώ, φήμη που ακαριαία διαψεύσθηκε. Όμως, πίσω από τον καπνό υπήρχε φωτιά, καθώς πληροφορίες αναφέρουν, ότι πράγματι η διοίκηση της τράπεζας ήλθε σε διερευνητική επαφή με οίκους του Λονδίνου, για πιθανή αναδοχή αύξησης κεφαλαίου, και αυτή η πληροφορία –που δεν δείχνει κατ’ ανάγκη ότι σχεδιάζεται άμεσα μια αύξηση- ήταν αρκετή για να προκαλέσει βίαιες κινήσεις στο Χ.Α. Τα fund που παραμένουν με… το όπλο παρά πόδα, έτοιμα για κερδοσκοπικές κινήσεις στις τραπεζικές μετοχές, καθώς γνωρίζουν ότι οι αυξήσεις κεφαλαίου θα πρέπει να ενσωματώνουν υψηλό discount, αμέσως άρχισαν να προετοιμάζουν άγριο σορτάρισμα της μετοχής της Alpha, με δανεισμό μεγάλου όγκου μετοχών.

Αυτό δείχνει πόσο δύσκολη θα είναι η πορεία των τραπεζών προς την αύξηση των κεφαλαίων τους: ακόμη και οι διοικήσεις της Alpha ή της Eurobank, που έχουν καταφέρει να αποφύγουν ως τώρα την προσφυγή στην αγορά, περιμένοντας να βελτιωθούν οι συνθήκες, δύσκολα θα αποτρέψουν μια επιθετική κίνηση στις μετοχές τους, όταν θα αρχίσουν την προετοιμασία μιας αύξησης. Προς το παρόν, πάντως, φαίνεται ότι έχουν στόχο να διατηρηθεί η ανοδική δυναμική των τραπεζικών μετοχών, ώστε οι αυξήσεις στις οποίες μοιραία θα προχωρήσουν φέτος να είναι όσο το δυνατό λιγότερο επώδυνες για τους μετόχους…

Produced by