13
ΑΠΡ

Τειρεσίας και για τα «φέσια» στο ρεύμα


ΤΗΣ ΆΝΝΑΣ ΑΡΑΜΠΑΤΖΗ
*Αναδημοσίευση από την εφημερίδα ΧΡΗΜΑ ΤΡΙΤΗ

Μετά τον τραπεζικό Τειρεσία, σειρά έχει ο «ηλεκτρικός Τειρεσίας», ένας μηχανισμός - «μεγάλος αδελφός», που θα μαρτυρά αυτούς που έχουν ληξιπρόθεσμες οφειλές στις εταιρείες λιανικής ρεύματος. 

Αιτία είναι οι απλήρωτοι λογαριασμοί που συσσωρεύονται με ταχείς ρυθμούς αναγκάζοντας τις εταιρείες λιανικής ρεύματος να ζητούν την προστασία της ΡΑΕ από τους «τζαμπατζήδες».

Ενδεικτική είναι πρόσφατη ανακοίνωση της ΔΕΗ, σύμφωνα με την οποία η αύξηση των ληξιπρόθεσμων λογαριασμών στη χαμηλή και μέση τάση το 2010, έφτασε τα 139 εκατ. ευρώ εκ των οποίων 101 εκατ. αφορούν σε πελάτες χαμηλής τάσης. Η εταιρεία τόνιζε πως οι ληξιπρόθεσμες οφειλές δεν αποτελούν απώλεια εσόδων και ότι οι ανείσπρακτες οφειλές πέραν του εξαμήνου αντιστοιχούν μόνο στο 6% επί του συνόλου των ανείσπρακτων οφειλών.
Το 2009 οι ανεξόφλητες οφειλές στη χαμηλή τάση έφταναν τα 284 εκατ. ευρώ έναντι 385 εκατ. το 2010, ενώ οι ανεξόφλητες οφειλές πέραν του εξαμήνου φτάνουν τα 21 εκατ. ευρώ.

Μέρος των ανεξόφλητων λογαριασμών προέρχεται από εταιρείες του εμπορικού τομέα που κλείνουν, ενώ η μεγαλύτερη μερίδα τους οφείλεται σε καταναλωτές, οι οποίοι εκμεταλλεύονται τον ανταγωνισμό στην λιανική αγορά. Συγκεκριμένα, κάποιοι προμηθεύονται ρεύμα από μια εταιρεία, δεν εξοφλούν τους λογαριασμούς τους και στη συνέχεια καταφεύγουν σε άλλη εταιρεία και εφαρμόζουν την ίδια πρακτική και σε αυτή.
Με δέκα εταιρείες να δραστηριοποιούνται στη λιανική ρεύματος κάποιος θα μπορούσε να αλλάζει τη μια εταιρεία μετά την άλλη τουλάχιστον για μια δεκαπενταετία, χωρίς να πληρώνει τις οφειλές του.

Η Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας εξετάζει την θέσπιση ενός τέτοιου «μηχανισμού» στα πλαίσια του κώδικα προμήθειας, για τον οποίο το χρονοδιάγραμμα που έχει τεθεί προβλέπει την ολοκλήρωση του ως το καλοκαίρι. Πριν από ένα χρόνο το θέμα είχε τεθεί σε διαβούλευση και τότε η Αρχή εκτιμούσε πως δεν θα πρέπει ο καταναλωτής να παρεμποδίζεται να βρει άλλη εταιρεία, εάν χρωστάει στην προηγούμενη, αλλά πλέον οι εταιρείες του χώρου αντιδρούν και ζητούν προστασία.

Λαμβάνοντας υπόψη το θέμα της προστασίας των προσωπικών δεδομένων, μια από τις λύσεις που εξετάζεται είναι να ζητά ο προμηθευτής έναν πρόσφατο λογαριασμό του υποψήφιου πελάτη, όταν υποβάλλει την προσφορά του και εάν αυτός αρνηθεί να καταθέσει το λογαριασμό, ο προμηθευτής να έχει το δικαίωμα να αρνηθεί να τον αναλάβει.

Αδυναμία πληρωμής

Τί θα γίνεται με τους καταναλωτές οι οποίοι θα αδυνατούν να βρουν προμηθευτή ρεύματος; Πέρα από το Κοινωνικό Οικιακό Τιμολόγιο, του οποίου τα κριτήρια διευρύνθηκαν για να «αγκαλιάσουν» περισσότερους δικαιούχους, μια λύση είναι ο Προμηθευτής Καθολικής Υπηρεσίας ο οποίος θα έχει την υποχρέωση να προμηθεύει τους καταναλωτές που δεν μπορούν ή δεν ενδιαφέρονται να βρουν εναλλακτικό προμηθευτή, προστατεύοντας το δικαίωμα των οικιακών και των μικρών εμπορικών καταναλωτών να προμηθεύονται ηλεκτρική ενέργεια σε λογικές, εύκολα και άμεσα συγκρίσιμες και διαφανείς τιμές, που δεν δημιουργούν διακρίσεις.

Φυσικά στην παρούσα χρονική συγκυρία η δέσμευση τμήματος του εθνικού προϋπολογισμού για αυτό το σκοπό είναι ευφάνταστο σενάριο, γεγονός που κάνει τη ζυγαριά να κλίνει προς ένα ακόμα ενδεχόμενο, να συνεισφέρουν οι υπόλοιποι πελάτες για όσους δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν.

Έξωθεν «παράδειγμα» δεν υπάρχει, καθώς δεν έχει υιοθετήσει κάποια χώρα της Ε.Ε. τουλάχιστον, αυτόν τον ιδιότυπο Τειρεσία. Στον αντίποδα, σε πολλές χώρες, όπως στη Μεγάλη Βρετανία χρησιμοποιούνται εισπρακτικές εταιρείες (debt collectors). Όσο για την τύχη των Βρετανών δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν στα έξοδα, παραδείγματος χάρη στο φυσικό αέριο, τους χορηγούνται κουπόνια ή επιδόματα από το κράτος.

Οι επισφάλειες

Οι επισφάλειες είναι ρίσκο για την εύρυθμη λειτουργία της αγοράς και χρήζουν αντιμετώπισης, αλλά η ρίζα του προβλήματος βρίσκεται στην αδυναμία πολιτών να ανταπεξέλθουν στα καθημερινά έξοδα τους, καθώς σχεδόν οι μισοί Έλληνες ζουν κάτω από το όριο της φτώχειας.
Παρά το ότι η εγχώρια κατανάλωση ηλεκτρικής ενέργειας παραμένει από τις φθηνότερες στην Ε.Ε., πολλοί είναι αυτοί που δυσκολεύονται να ανταπεξέλθουν, κυρίως γιατί οι μισθοί δεν συνάδουν με το κόστος ζωής, τη στιγμή που οι λογαριασμοί είναι «φουσκωμένοι» και από δημοτικά τέλη που συμπεριλαμβάνονται.

Επιπλέον, αξίζει να σημειωθεί ότι η ΔΕΗ πρόσφατα προχώρησε στην αλλαγή του τρόπου υπολογισμού των επισφαλειών, γεγονός που αποδεικνύει πως αναμένει… τα χειρότερα.

Μέχρι πρότινος λάμβανε υπόψη της ότι αυτές είναι για τη χαμηλή τάση (νοικοκυριά) έξι διμηνιαίοι λογαριασμοί και για τη μέση τάση (μικρομεσαίες επιχειρήσεις) έξι μηνιαίοι. Τώρα η βάση μέτρησης των επισφαλών απαιτήσεων είναι τρεις διμηνιαίοι και τρεις μηνιαίοι λογαριασμοί, αντίστοιχα. Έτσι, τώρα, προβλέπει 113,6 εκατ. ευρώ για επισφαλείς απαιτήσεις, ενώ πρώτα 27 εκατ. ευρώ. Δηλαδή, το ποσό αυτό από το σύνολο των 385 εκατ. ευρώ σε απλήρωτους λογαριασμούς, μπορεί και να μην καταλήξει στη ΔΕΗ.
Produced by